बालेनको ढाँटले भ्रष्टाचारको साँचो खोल्यो : रुग्ण राष्ट्रिय उद्योग फेरि उभिने संकेत

बालेनको ढाँटले भ्रष्टाचारको साँचो खोल्यो : रुग्ण राष्ट्रिय उद्योग फेरि उभिने संकेत

रुग्ण राष्ट्रिय उद्योग फेरि उभिने संकेत

काठमाडौं, २३ साउन। लामो समयदेखि घाटा र बन्दावस्थामा गुज्रिरहेका मुलुकका सरकारी उद्योग तथा संस्थानहरूमा पुनरुत्थानको लहर देखिन थालेको प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले जनाएका छन्। शनिबार सामाजिक सञ्जालमार्फत सार्वजनिक गरेको विवरणमा उनले नयाँ सरकार गठनयता अपनाइएको निरन्तर सहजीकरण र समन्वयको नीतिका कारण केही संस्थानहरूमा उत्साहजनक नतिजा हासिल हुन थालेको उल्लेख गरेका छन्। इमानदार प्रयास र कानुनी कार्यान्वयन नै यस सुधारको मूल आधार रहेको उनको भनाइ छ।

नेपालका धेरैजसो सार्वजनिक संस्थानहरू दशकौंदेखि व्यवस्थापकीय कमजोरी, राजनीतिक हस्तक्षेप र पुँजीको अभावका कारण निरन्तर घाटामा चल्दै आएका थिए। यसैको परिणामस्वरूप कतिपय उद्योग पूर्णतः बन्द नै हुने अवस्थामा पुगेका थिए, जसले राज्यकोषमाथि थप बोझ थपिरहेको थियो। यही पृष्ठभूमिमा नयाँ सरकारले यी संस्थानलाई पुनः जीवन्त बनाउने अभियान अघि सारेको हो।

प्रधानमन्त्रीले सार्वजनिक गरेका पाँच वटा संस्थाका उपलब्धिहरू निम्नानुसार छन्:

नेपाल औषधि लिमिटेड वर्षौंदेखि घाटामा रहेको यो कम्पनीले विश्व स्वास्थ्य संगठनको गुणस्तर मापदण्ड (जीएमपी) हासिल गरेपछि विगत आर्थिक वर्ष तीन करोड रुपैयाँ नाफा कमाएको थियो भने पछिल्ला चार महिनामा मात्रै करिब सवा दुई करोड रुपैयाँ बराबरको औषधि बिक्री गरेको छ। चालु वर्ष तीस करोड रुपैयाँ बिक्रीको लक्ष्य राखिएको छ, साथै आगामी तीन वर्षभित्र झन्डै सय प्रकारका निःशुल्क औषधि उत्पादन गर्ने योजना अघि बढाइएको छ।

हेटौँडा कपडा उद्योग लामो समयदेखि थुनिएको यस उद्योगको तान मर्मत सम्पन्न भएपछि परीक्षणस्वरूप उत्पादन थालनी भएको छ। हाल नेपाली सेनाले परीक्षण उत्पादनको जिम्मा सम्हालेको छ र सफल भएपछि सरकारले नै व्यावसायिक सञ्चालन गर्ने तयारी छ।

नेपाल वायुसेवा निगम को आम्दानीमा उल्लेख्य वृद्धि देखिएको छ, गत आर्थिक वर्षको अन्तिम त्रैमासमा मात्रै छ अर्बभन्दा बढी रकम उठेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको तुलनामा एक अर्ब रुपैयाँभन्दा बढीले बढी हो। जहाजको सिट उपयोगिता पनि उल्लेख्य सुधार भई करिब ८६ प्रतिशत पुगेको छ। साथै जहाज खरिदबापत लिइएको ठूलो रकमको ऋण किस्ता पनि नियमित भुक्तानी भइरहेको छ।

दुग्ध विकास संस्थान (डीडीसी) मा किसानको बक्यौता भुक्तानी अवधि उल्लेख्य रूपमा घटाइएको छ। पहिले आठ महिनासम्म पर्खनुपर्ने अवस्थाबाट अहिले दुई-तीन महिनामै भुक्तानी हुन थालेको छ। दुधमा थप प्रोत्साहन रकम दिइएपछि दैनिक बिक्रीमा उल्लेख्य वृद्धि भई राजस्व संकलन पहिलेको तुलनामा झन्डै डेढ गुणाले बढेको छ। खाडी र चीनतर्फ डेरी उत्पादन निर्यातको तयारी पनि भइरहेको छ।

सिंहदरबार वैद्यखाना विकास समिति ले हालसम्म ठूलो रकम बराबरको आयुर्वेदिक औषधि उत्पादन तथा बजारीकरण गरिसकेको छ। गत आर्थिक वर्षको कारोबार अघिल्लो वर्षको तुलनामा झन्डै चार गुणाले बढेको छ। हाल सयभन्दा बढी प्रकारका औषधि उत्पादन भइरहेका छन् भने चालु वर्षमै थप बढाउने लक्ष्य राखिएको छ।

यी सबै तथ्यांक प्रधानमन्त्री कार्यालयबाट होइन, प्रधानमन्त्री शाह स्वयंले आफ्नो व्यक्तिगत सामाजिक सञ्जाल फेसबुकमार्फत सार्वजनिक गरेका हुन्, जसलाई उनले आफैं "आशालाग्दा परिणाम" भनेर उल्लेख गरेका छन्। यसरी सार्वजनिक गरिएको विवरण स्वतन्त्र लेखा परीक्षण वा सम्बन्धित संस्थानको औपचारिक प्रतिवेदनमार्फत अझै पुष्टि हुन बाँकी छ, यद्यपि सरकारले यसलाई ठोस उपलब्धिका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ।

प्रधानमन्त्री शाहले नियत सफा र टिमवर्क इमानदार रहे जस्तोसुकै चुनौतीपूर्ण अवस्थामा पनि सुधार सम्भव रहेको जनाउँदै देशलाई आत्मनिर्भर बनाउने यात्रामा नागरिकको साथ र विश्वासको अपेक्षा गरेका छन्। यसका साथै रुग्ण अवस्थामा रहेका अन्य सरकारी उद्योग तथा संस्थानमा पनि यस्तै सुधार सम्भव रहेको विश्वास उनले व्यक्त गरेका छन्, जसले आगामी दिनमा सरकारको सार्वजनिक संस्थान सुधार अभियान थप विस्तार हुने संकेत गर्दछ।