विदेशी नागरिकको शव फिर्ता: के छ नौ चरणको प्रक्रिया?
विदेशी नागरिकको शव फिर्ता: के छ नौ चरणको प्रक्रिया?
के छ नौ चरणको प्रक्रिया?
काठमाडौं — भोटेकोशी तथा त्रिशूली नदीमा आएको विनाशकारी बाढीमा परी मृत्यु भएका विदेशी नागरिकको शव पहिचान गरी सम्बन्धित मुलुकलाई हस्तान्तरण गर्ने प्रक्रिया नेपाल सरकारले तय गरेको छ। यसै सम्बन्धमा भारतीय दूतावासले मंगलबार आफ्ना नागरिकका लागि विस्तृत जानकारी सार्वजनिक गरेको छ।
दूतावासका अनुसार विदेशी नागरिकको शव हस्तान्तरणका लागि नेपाल सरकारले नौ चरणको प्रक्रिया तय गरेको छ:
- आवश्यक कागजात तयारी
- शवको फोटो तथा विवरण अभिलेखीकरण
- पोस्टमार्टम
- मृत्युको कारण पुष्टि र औपचारिक पहिचान
- औंठाछाप, डीएनए तथा अन्य फरेन्सिक नमूना संकलन
- मृतकको राहदानी वा परिचयपत्रको प्रमाणीकरण
- दूतावास/महावाणिज्य दूतावास स्तरमा समन्वय
- शव हस्तान्तरणसम्बन्धी ज्ञापन तथा रसिद जारी
- स्वदेश पठाउने अन्तिम प्रक्रिया
दूतावासका अनुसार यी नौ चरणमध्ये पहिलो चार चरण नेपाली अधिकारीहरूले पूरा गर्नेछन्। यदि आफन्तले नेपाल प्रहरीको वेबसाइटमा उपलब्ध फोटो र विवरणका आधारमा शव पहिचान गर्न सक्छन् भने सम्बन्धित दूतावासले शव हस्तान्तरण र स्वदेश पठाउने प्रक्रियामा स्थानीय अधिकारीसँग समन्वय गरी सहयोग गर्नेछ।
स्वास्थ्यजन्य जोखिम रोक्न नेपाल सरकारले ठूलो संख्यामा शव अस्थायी रूपमा गाडिसकेको छ। यस्ता शव पहिचानका लागि सबैभन्दा नजिकको आफन्तसँग डीएनए मिलान गर्नुपर्नेछ — जसअन्तर्गत आमाबुबा, सहोदर दाजुभाइ–दिदीबहिनी र सन्तान पर्दछन्। पहिचान हुन नसकेका वा अस्थायी रूपमा व्यवस्थापन गरिएका शवका हकमा नेपाल सरकारले डीएनए मिलानको सुविधा उपलब्ध गराउनेछ।
नजिकका आफन्तले इमेलमार्फत आफ्नो डीएनए प्रोफाइल पठाउन सक्ने वा नेपाली अधिकारीले मागेको प्रारम्भिक जानकारीसहित रगतको नमुना उपलब्ध गराउन सक्ने दूतावासले जनाएको छ। समन्वयलाई सहज बनाउन आफन्तले आफ्नो डीएनए प्रोफाइल सम्बन्धित दूतावासलाई पनि साझा गर्न सक्नेछन्।
शव पहिचान तथा स्वदेश ल्याउने प्रक्रियासम्बन्धी सहयोग र जानकारीका लागि भारतीय दूतावासले ह्वाट्सएप सुविधासहित तीनवटा हेल्पलाइन नम्बर जारी गरेको छ।